Home » Tin tức » Góc thư giãn

NHỚ CỤ BÚT TRE

SUNday - 08/02/2015 21:46
Nhà thơ Trần Đăng Khoa

Nhà thơ Trần Đăng Khoa

VNXĐ - Xin đăng lại mấy câu trả lời của nhà thơ Trần Đăng Khoa khi ông được hỏi về nhà thơ Bút Tre.
Lê Kỳ (Hà Nội):
Người ta bảo "Thơ hay là thơ dễ thuộc". Thơ Bút Tre có rất nhiều người thuộc, vậy có phải là thơ hay không? Anh có bình luận gì về ông Bút Tre và thơ Bút Tre.?

Trần Đăng Khoa:
Thơ hay tất nhiên sẽ có nhiều người thuộc và lưu truyền. Nhưng thơ dễ thuộc và được nhiều người thuộc cũng chưa chắc đã là thơ hay. Tôi thuộc thơ, thường chỉ đọc một lần là thuộc ngay. Loại thơ ấy thường ở hai thái cực. Hoặc là cực hay và hoặc là cực dở. Thơ Bút Tre không nằm ở hai dạng này. Phải xếp Bút Tre vào một chiếu riêng. Đó là một dòng thơ dân gian. Đọc là cười. Nhưng Bút Tre lại là con người có thực. Tên thật của ông là Đặng Văn Đăng (1910-1987). Ông từng nhiều năm làm Trưởng ty Văn hoá tỉnh Phú Thọ. Đó là một cán bộ tận tuỵ, được nhân dân tin cậy yêu mến. Ông đã có công ghi lại câu nói bất hủ của Bác Hồ ở Đền Hùng: "Các Vua Hùng đã có công dựng nước. Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước".
Những lúc rỗi rãi, xuống cơ sở, ông hay làm thơ. Thơ ông thường nệ theo vần. Và muốn giữ vần, để thật có vần, nhiều khi ông phải bẻ câu, bóp chữ, thậm chí là cưỡng chữ, miễn là làm sao nhét cho vừa cái khuôn vần. Chính vì thế mà con chữ hoá dị dạng, nhiều khi biến cả nghĩa, tạo thành tiếng cười thật vui vẻ. Việc làm của Bút Tre vô tình đã khởi nguồn một dòng thơ ca dân gian hiện đại. Những bài hay nhất, buồn cười nhất lại thường của Bút Tre rởm. Đó là các thi sĩ thứ thiệt nhại theo giọng Bút Tre. Dòng thơ này càng ngày càng lớn và rất phong phú. Gần đây, đến Tam Đảo, tôi lại được nghe dân chúng truyền nhau bài thơ mới của Bút Tre viết về khu nghỉ mát này. Nhưng truy ra thì hoá thơ thi sĩ nổi tiếng Trần Lê Văn: 
Không đi không biết Tam Đao (Tam Đảo).
Đi thì chẳng biết chỗ nào mà ngu (ngủ).
Một giường nó nhét hai cu (hai cụ).
Thôi thì cố chịu đến chu nhật về (chủ nhật)....


Đặng Văn Đăng (1910-1987)

Hoàng Văn Hòa (Thanh Hóa):
Nhà thơ Nguyễn Hoàng Sơn bảo: Ngay từ bây giờ, Sở Văn hoá Phú Thọ có thể đề nghị Nhà nước công nhận mấy gian nhà giản dị và ngôi mộ cụ Bút Tre là Di tích Văn hoá được rồi. Bút Tre là một tác giả văn học, một hiện tượng càng lùi xa càng lớn. Còn anh thì nghĩ sao? 

Trần Đăng Khoa:
Nhà phê bình Nguyễn Hoàng Sơn nói điều đó khi bàn về truyện Trạng Quỳnh. Chúng ta đã từng công nhận khu nhà thờ cụ Cống Quỳnh là Di tích Văn hoá vì ông cụ có thể là khởi nguồn của truyện dân gian Trạng Quỳnh thì cũng có thể ghi nhận sự khởi nguồn dòng thơ ca dân gian của cụ Bút Tre. Vì chí ít, Bút Tre cũng đã tạo ra cả một trường phái thơ, thu hút được rất nhiều đồ đệ, trong đó có cả những nhà thơ rất lớn. Tôi xin đơn cử một loạt câu thơ sau đây. Xin lưu ý, đây toàn là thơ của các nhà thơ rất nổi tiếng in trên những tờ báo sang trọng:
"Công nhân họ hát họ ca.
Công trường đâu phải chỉ là ca xoang.
Đấy là một việc khó hơn.
Trái tim anh thợ là cơn vui vầy.
Là hội mở thắm hây hây.
Công trường đâu phải chỉ đầy hội vui.
Công trường cũng chẳng bùi như hát.
Anh thợ nề là bác kiên gan...". 


Và đây nữa:
"Bây giờ mẹ hiểu Xô Liên.
Cái liềm bên ấy giống liềm bên ta.
 (Khiếp! Liềm thì ở đâu mà chẳng giống nhau. Liềm nội, liềm ngoại thì cũng đều thế cả!) 
Bây giờ mẹ mới hiểu ra.
Tây cai là giặc, tây Nga là mình..
.".
Còn đây nữa, một nhà thơ lớn đã miêu tả một người lính chiến đấu dũng cảm:
"Anh ngã xuống, lưng dựa vào vách đá.
Phút hy sinh, tay vẫn nắm chặt cò...
".
Cò là cò súng đấy nhé. Xin bạn đọc chớ hiểu lầm kẻo rồi lại oan cho cụ Bút Tre....

----------------------------

Dưới đây là một số câu thơ Bút Tre trong dân gian:


Chồng người du kích sông Lô
Chồng em ngồi bếp nướng ngô cháy quần

Sông Cầu nước chảy lơ thơ
Có đôi trai gái ngồi hơ quần đùi

Hoan hô đồng chí Phạm Tuân
Bay vào vũ trụ một tuần về ngay

Khoa học thời đại lên cao
Anh Ga ga rỉn bay vào vũ tru

Tiễn anh lên bến ô tô
Đêm về em khóc ... tồ tồ cả đêm"

Hoan hô cục trưởng Hà Đăng
Ấn cho tàu chạy băng băng như rùa

Hoan hô anh La Văn Cầu
Cánh tay bị đứt nhưng đầu vẫn nguyên

Ngọt ngào bóc múi em ra
Mời nhau cặp bưởi, chút quà Hùng Đoan

Ta đi bầu cử tự do
Chọn người xứng đáng mà cho vào hòm

Nhớ quê ra đứng đỉnh đèo
Bỗng đâu thấy một chú mèo gâu gâu

Hoan hộ đại tướng Võ Nguyên
Giáp ta thắng trận Ðiện Biên trở về

Ở trong hang đá đi ra
Vươn vai một cái rồi ta đi vào

Bốn ông chung một đĩa lòng
lợn ngồi chễm chệ với thùng bia to

Hôm qua em đến đồi Lê
-Nin ngồi đợi mãi, đành về lại ky
Túc xá buồn, em xem Nhi
Cu-lin diễn để vơi đi nỗi buồn

Quê Hương thi sĩ Phú Thò(Thọ)
Chè xanh, cọ biếc, mập to trái chuồi ( chuối)
Lòng còn nhớ mãi cái buôi ( buổi)
Đầu làng phân bắc, chăn nuôi đàn bò
Cu Ba lông mượt giống to
Cách màng văn hoá đất tô(tổ) lại càng...


Một ông người Ốt – tra - lây (Australia)
Một ông đích thị là Tây bán nhà (Tây Ban Nha)
Một ông ở xứ buôn gà (Bungari)
Cả ba ông ấy đều là con dê (con rể)
Ba ông chung một lời thề
Làm con dê cụ không về bên Tây (con rể cụ)


Không vô không biết bút tre
Vô rồi mới biết muốn tè ra ngay


(Biên tập: Phạm Duy Trưởng)






Total notes of this article: 0 in 0 rating
Click on stars to rate this article
Ngô Thế Anh - 05/01/2016 21:20
Hello.
23232323 - 11/12/2015 21:19
12385585
Comment addYour comments
Anti-spam codeRefresh

Newer articles

Older articles

 

LỜI NGỎ

Website đang trong quá trình thử nghiệm, điều hành phi lợi nhuận bởi các tình nguyện viên. Mọi ý kiến đóng góp của quý vị xin gửi về: vannghesontay@gmail.com; hoặc gọi theo số: 0904930188 

quỹ
Thông báo tên miền trang Văn nghệ Sơn Tây
Bảng đối chiếu triều đại Việt Nam và triều đại Trung Quốc